Lupusun Nasıl Yönetileceğini Daha İyi Anlamak

Lupusta biyoterapinin ilgi alanı nedir?

Eskiden ‘biyoterapi’ denilen ilaçlara artık daha çok ‘biyotıp’ ya da kısaca ‘biyolojik ilaçlar’ deniyor. Bu ilaçlar, özel olarak hazırlanmış canlı hücrelerden üretiliyor ve bir çeşit antikor ya da protein şeklinde oluyor. Bu bağışıklık düzenleyici biyolojik ilaçlar; iltihaplı romatizmal hastalıklarda (romatoid artrit gibi), iltihaplı bağırsak hastalıklarında (Crohn hastalığı), sedef hastalığında ve multipl sklerozda yaygın olarak kullanılmaktadır.

Biyolojik ilaçlar, bağışıklık sistemini baskılayan ve çok belirli bir “biyolojik hedefe” yönelik etki gösteren tedavilerdir. Bu hedef, otoimmün hastalıkların oluşum mekanizmalarında rol oynadığı için özellikle seçilir. Örneğin lupusta, B lenfositlerinin önemli bir rolü olduğu ve tip I interferon yolunun hastalıkta etkili olduğu gösterilmiştir.

Belimumab, kendi kendine çoğalan B lenfositlerinin aktivitesini azaltarak çalışır. Bu tedavi 5 yaşından büyük çocuklarda kullanılabilir. Belimumab, aylık damar yoluyla veya haftalık cilt altı enjeksiyon olarak kullanılabilir. Sistemik lupusta kullanımı onaylanan ilk biyolojik ilaçtır. Bu tedavinin özellikle cilt ve eklem tutulumlarında, ayrıca çoğulcu (proliferatif) böbrek tutulumu olan hastalarda etkili olduğu bilinmektedir. Ancak beyin tutulumu olan lupus vakalarında etkinliği değerlendirilmemiştir; bu nedenle şu an için bu tür lupuslarda önerilmemektedir.

Rituximab gibi diğer B lenfosit denilen bağışıklık baskılayıcı ilaçlar lupusun bazı ağır formlarında kullanılmaktadır, ancak özellikle T ve B lenfosit hücrelerinin baskılanması gibi başka yollar da geliştirilmektedir.

Anifrolumab, tip I interferon reseptörlerinin aktivitesini baskılayan, sistemik lupusta sıklıkla artan interferon yanıtını düzenleyen, artmış hastalık aktivitesi ve şiddeti ile ilişkili bir monoklonal antikordur.

Anifrolumab, standart tedavi almasına rağmen aktif olan orta ila şiddetli sistemik lupus eritematozuslu (SLE) yetişkinlerin tedavisinde ek tedavi olarak kullanılabilir.

Bugün, lupus üzerinde çalışılan elliden fazla farklı biyomedikal ilaç bulunmaktadır ve bu durum gelecekte tedavi stratejilerini kesinlikle derinden değiştirecektir.

 

Çıkarımlar

Lupusta biyolojik tedavi, bağışıklık yanıtında rol oynayan belirli bir “biyolojik hedefe” yönelik etki gösteren ilaçlardır. Bu hedef bir hücre olabilir (örneğin B lenfositleri) ya da bir haberci (sitokine) madde olabilir (örneğin interferon). Günümüzde lupusta birçok biyolojik tedavi seçeneği araştırılmakta ve değerlendirilmektedir.

Ailenizle Paylaşın